Próbna ewakuacja — jak zorganizować i udokumentować

Próbna ewakuacja to obowiązek wynikający z §17 rozporządzenia MSWiA z 7 czerwca 2010 r. w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków. To również jeden z najtańszych sposobów na sprawdzenie, czy Twoja firma faktycznie umie się ewakuować — a nie tylko ma odpowiedni wpis w segregatorze.

Kogo dotyczy próbna ewakuacja

Obowiązek przeprowadzania próbnej ewakuacji mają zarządcy lub właściciele obiektów, w których:

• przebywa powyżej 50 osób (z wyjątkiem mieszkań),
• znajdują się obiekty przeznaczone dla ponad 50 osób (szkoły, przedszkola, hotele, biura, hale produkcyjne),
• występują tzw. strefy zagrożenia wybuchem (np. lakiernie, magazyny gazów).

Częstotliwość:

• Co najmniej raz na 2 lata w większości obiektów,
• Co najmniej raz na rok w obiektach, gdzie cyklicznie przebywają osoby ze szczególnymi potrzebami (np. szpitale, DPS-y, szkoły).

Zgłoszenie do straży pożarnej

Co najmniej 7 dni przed próbną ewakuacją należy pisemnie powiadomić właściwą terytorialnie komendę PSP. W zgłoszeniu podajesz:

• nazwę i adres obiektu,
• planowaną datę i godzinę,
• liczbę osób uczestniczących,
• scenariusz ćwiczenia.

Strażacy mogą — choć nie muszą — wziąć udział w obserwacji ćwiczenia. Niezgłoszenie ewakuacji nie unieważnia jej, ale narusza przepisy i może skutkować nakazem powtórki.

Przygotowanie scenariusza

Scenariusz powinien być realistyczny i niespodziewany — przynajmniej dla pracowników. Najlepsze ćwiczenia to te, które wykrywają realne problemy. Możliwe warianty:

1. Pożar w pomieszczeniu A — wymusza ewakuację „dłuższą drogą".
2. Zadymienie klatki schodowej — testuje znajomość dróg alternatywnych.
3. Awaria zasilania — sprawdza oświetlenie awaryjne i piktogramy fluorescencyjne.
4. Osoba z niepełnosprawnością na piętrze — testuje procedurę pomocy.

Wskazówka: rotuj scenariusze co edycję — pracownicy nauczą się więcej, niż gdy zawsze „pali się w kotłowni".

Lista kontrolna — co sprawdzić podczas ćwiczenia

• czy uruchomił się sygnał alarmowy w całym obiekcie (DSO, syreny),
• jak długo trwała pełna ewakuacja (cel: poniżej 3 minut dla małych obiektów),
• czy wszystkie drogi ewakuacyjne były drożne i otwarte,
• czy oświetlenie awaryjne zadziałało,
• czy pracownicy wiedzieli, gdzie jest punkt zbiórki,
• czy została zrealizowana procedura zbierania osób (lista obecności w punkcie zbiórki),
• czy osoby z trudnościami w przemieszczaniu się otrzymały pomoc,
• czy obsługa techniczna odłączyła wentylację mechaniczną (jeśli wymaga tego scenariusz).

Protokół z ewakuacji

Po ćwiczeniu sporządzasz protokół zawierający:

1. datę, godzinę rozpoczęcia i zakończenia,
2. scenariusz i warunki pogodowe,
3. liczbę osób ewakuowanych (planowo i faktycznie),
4. czas trwania ewakuacji,
5. zaobserwowane nieprawidłowości (np. zablokowane drzwi, brak oznakowania),
6. wnioski i działania naprawcze z terminami,
7. podpisy: organizator, obserwator, kierownik obiektu.

Protokół przechowuje się do następnej próbnej ewakuacji i okazuje na żądanie PSP.

Najczęstsze błędy

1. „Próbna" ewakuacja zapowiedziana w mailu z 2-dniowym wyprzedzeniem — to nie test, to spektakl.
2. Brak zgłoszenia do PSP.
3. Punkt zbiórki w miejscu, do którego prowadzi droga z pożaru (np. parking pod oknami płonącego budynku).
4. Brak listy osób — nikt nie wie, czy ktoś został w środku.
5. Niedrożne drogi ewakuacyjne (regały, palety, zaparkowane wózki).
6. Niewyciąganie wniosków — drugi raz powtarza się ta sama lista błędów.

Pomagamy w przygotowaniu i przeprowadzeniu próbnych ewakuacji, audytach dróg ewakuacyjnych i aktualizacji instrukcji bezpieczeństwa pożarowego. Skontaktuj się — wesprzemy Cię od zgłoszenia do PSP po końcowy protokół.